Zhvillimi i pozitës administrative territoriale të Luginës së Preshevës nga koha e Perandorisë Osmane (1878) e deri në ditët tona

Autori

  • Ilir Zylfiu

Parole chiave:

Lugina e Preshevës, organizimi territorial dhe administrative, vilajet, banovin, statusi politik

Abstract

Ky punim shtjellon çështjen e zhvillimit të pozitës administrativeterritoriale dhe politike të Luginës së Preshevës në një hark kohor mbi një shekull, përkatësisht nga periudha e Perandorisë Osmane deri në kohërat e tanishme. Nëpërmjet një analize historike dhe krahasuese, synohet të paraqitet mënyra se si kanë ndryshuar ndarjet administrative dhe statusi politik dhe institucional i këtij rajoni, në varësi të ndryshimeve politike, gjeopolitike dhe shtetformuese që kanë ndodhur në Ballkan. Fillimisht, studimi ndalet tek pozita e Luginës në kuadër të vilajeteve osmane dhe organizimit të saj në sanxhaqe dhe nahije. Më pas shqyrtohen ndryshimet pas Kongresit të Berlinit (1878), integrimi i pavullnetshëm në Mbretërinë Serbe, transformimet gjatë periudhës së Jugosllavisë mbretërore dhe asaj socialiste, si dhe statusi aktual i komunave të Preshevës, Bujanocit dhe Medvegjës në kuadër të Republikës së Serbisë. Ky studim ofron një kontribut të rëndësishëm në kuptimin e lidhjes ndërmjet strukturave administrative, por edhe për të kuptuar mundësitë artikulimit më të qartë të kërkesave të popullsisë së kësaj anë për një status të posaçëm politik.

Downloads

I dati di download non sono ancora disponibili.

Riferimenti bibliografici

1. Mucize Ünlü, Vilajeti i Kosovës 1878-1912, Tiranë, 2023, f. 47.

2. Skender Rizaj, Historia e Përgjithshme, Prishtinë, 1985, f. 43.

3. Mucize Ünlü, Vilajeti i Kosovës..., f.49.

4. Po aty, f. 51.

5. Po aty, f. 53.

7. Ilir Zylfiu, Shqiptarësia e Luginës së Preshevës ndër shekuj, Shkup, 2019, f. 191.

8. Shukri Rahimi, Vilajeti i Kosovës, Prishtinë, f. 12,13; Noel Malcom, Kosova, një

9. Ant. Mil. Vujićić, Rećnik mesta u oslobodjenoj oblasti Stare Srbije po službenim

10. Ilir Zylfiu, Shqiptarësia e Luginës së Preshevës..., f. 194.

11. Limon Rushiti, Ndarja territoriale dhe rregullimi administrativ i Kosovës 1878-

12. Administrativno-Teritorijalne Promene u NR Srbiji od 1834-1954, Zavod za Statis-

13. Limon Rushiti, Ndarja territoriale dhe rregullimi administrativ i Kosovës 1878-

14. Administrativno-Teritorijalne Promene u NR Srbiji..., f. 47.

15. Po aty, f. 128.

16. Po aty, f. 131.

17. Jahi Staneci, Presheva në fotografi dhe Fjalë, Prishtinë , 2010, f. 37.

18. Administrativno-Teritorijalne Promene u NR Srbiji..., f. 49, 53.

20. Ramiz Abdyli, “Lëvizja Nacionalçlirimtare në Preshevë, 1941-45”, Kosova nr. 6,

21. Ali Hadri, Lëvizja Nacionalçlirimtare në Kosovë, 1941-45, Prishtinë, 1971, f. 139.

22. Ramiz Abdyli, “Lëvizja Nacionalçlirimtare në Preshevë, 1941-45”..., f. 223.

23. Skender Latifi, Rrëfime për kufijtë e Luginës së Preshevës (1843-1918), 2025, f.

24. Po aty, f. 34.

25. Fatmir Fehmiu, Degradimi i pozitës së Kosovës pas çlirimit të saj, Rilindja, Prisht-

26. Administraivn-Teritorijalne promene u NR Srbji..., f. 57.

27. Ana Lalaj, Kosova - rruga e gjatë e vetëvendosjes 1948-1981, Tiranë , 2000, f. 38.

28. Muhamet Shatri, “Copëtimi i trevave shqiptare në Jugosllavi. Aneksimi i Kosovës

29. Administraivno-Teritorijalne promene u NR Srbji..., f. 58, 59.

30. Skënder Latifi, Rrugëtimi nëpër Luginën e Preshevës, Preshevë, 2006, f. 85.

31. Po aty, f. 59.

Pubblicato

2025-11-21

Come citare

Zylfiu, I. (2025). Zhvillimi i pozitës administrative territoriale të Luginës së Preshevës nga koha e Perandorisë Osmane (1878) e deri në ditët tona. Instituti I Historisë "Ali Hadri" Kosovë, 373–382. Recuperato da https://konferenca-al-actp.fra1.mystaging.site/ih-rks/article/view/1724